Substancje biogeniczne

Substancje biogeniczne to związki nieorganiczne azotu ( jony NO3-, NO2-, pochodne NH4+), związki nieorganiczne fosforu (jony PO43-), formy organiczne azotu i fosforu są czynnikiem powodującym zjawisko eutrofizacji.

  • Źródła zewnętrzne:
    • Dopływy rzeczne
    • Spływ rozproszony
    • Zrzuty punktowe z oczyszczalni ścieków
    • Opad atmosferyczny
    • Bezpośrednia asymilacja azotu z atmosfery
  • Źródła wewnętrzne:
    • Odnowa zregenerowanych soli mineralnych z materii organicznej
    • Uwalnianie fosforanów z osadów dennych przy odpowiednich warunkach związanych ze stagnacją wód w basenach głębokowodnych

Z terenu Polski największa ilość soli biogenicznych dostaje się do Morza Bałtyckiego poprzez spływ rzeczny. Rocznie do Bałtyku dostaje się tą drogą około 3,8 kg azotu ogólnego i 0,24 kg fosforu ogólnego w przeliczeniu na jednego mieszkańca naszego kraju (2006 rok)

Wielkość zrzutu azotu i fosforu ogólnego z terenu Polski do Morza Bałtyckiego w kolejnych latach Hydrologicznych (źródło danych IOŚ)Wielkość zrzutu azotu i fosforu ogólnego z terenu Polski do Morza Bałtyckiego w kolejnych latach hydrologicznych (źródło danych IOŚ)

Mimo iż z terenu Polski spływają duże ilości związków biogenicznych do Bałtyku, warto zwrócić uwagę na fakt, iż uwarunkowania geograficzno-społeczne kształtują taki stan rzeczy. Od 1995 roku utrzymujemy stan ograniczenia użycia nawozów sztucznych o 50 % względem 1990 roku. Polska jest jednym z największych i najbardziej zaludnionych krajów nadbałtyckich. Stąd warto ilości wprowadzanych: azotu i fosforu ogólnego analizować, względem innych państw nadbałtyckich, w przeliczeniu na powierzchnię oraz 1 mieszkańca zlewni, co pozwala Polsce plasować się odpowiednio na 4 i 7 miejscu w przypadku azotu ogólnego i na 3 oraz 6 miejscu w przypadku fosforu ogólnego.

Wielkość zrzutu azotu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na powierzchnię w 2004 roku (źródło danych IOŚ)

Wielkość zrzutu azotu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na powierzchnię w 2004 roku (źródło danych IOŚ)

Wielkość zrzutu azotu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na mieszkańca zlewni w 2004 roku (źródło danych IOŚ)Wielkość zrzutu azotu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na mieszkańca zlewni w 2004 roku (źródło danych IOŚ)

Wielkość zrzutu fosforu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na powierzchnię w 2004 roku (źródło danych IOŚ)Wielkość zrzutu fosforu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na powierzchnię w 2004 roku (źródło danych IOŚ)

Wielkość zrzutu fosforu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na mieszkańca zlewni w 2004 roku (źródło danych IOŚ)Wielkość zrzutu fosforu ogólnego z poszczególnych krajów w przeliczeniu na mieszkańca zlewni w 2004 roku (źródło danych IOŚ)